Suriye’deki Kirli Oyunu Göstermesi Bakımından Kim Kimdir?

 

Bundan sonra Suriye’yi en uzun sınırımızın olduğu, bize yönelik her husumetin beslenip büyütüldüğü bir ülke olarak anmayacağız. İşgal sonrası Irak, yarınki Suriye’nin yanında huzur vahası haline gelecektir. Kısacık bir süre içerisinde bir ülkenin iktidar heveslisi merkezlerince nasıl bir cehenneme çevrildiğini izliyoruz. Cehennemin kapısını açanların her birinin arkasında mutlaka dışarıdan aldıkları destek bulunuyor. Artık kendilerinden çok daha sıklıkla söz edeceğimiz için muhaliflerin bu yönleriyle tanınmalarının yerinde olacağını düşünüyoruz. İç savaşın diğer tarafında bulunan Şebbiha, Muqawama Suriyyi, Hizbullah ve İran’ın devrim muhafızları gibi Esad yanlılarına burada yer vermeyeceğiz. Aynı şekilde bugüne kadar pek çok kez kaleme aldığımız PKK/PYD ve bağlantılı olanlarla Barzani’ye yakın olan Kürtçü örgütleri de bu çerçevede tutacağız.

 

Bu yazı bir kez daha ortaya koymaktadır ki, özgürlük ve demokrasi mücadelesi, renkli bahar, uyanış gibi parlak nitelemelerle dünyayı inandıran bütün kavgaların arkasında mutlaka ama mutlaka çıkarların sağladığı dış destek bulunmaktadır. Bir mücadelenin yukarıdaki parlak nitelemelere uyması için unsurlarının, hedefinin ve beslendiği güç kaynağının tümüyle milli olması gereklidir. Bu açıdan ele alındığında Suriye’de devam eden iç savaşın kirli bir iktidar mücadelesi olduğu anlaşılacaktır.

 

Şahıs ve Kurumlar Bakımından Kim Kimdir?

 

Amerikan vatandaşı Farid GHADRY, Suriye Reform Partisi’nin kurucularından ve ABD’den bizzat yönettiği ghadry.com isimli web sitesinden ESAD ile olan kapışmasını yönetiyor.

 

2005 yılındaki Şam Deklarasyon’un imzacılarından olan Radwan ZIADEH: Amerikan dışişlerine gidip Tunus ve Mısır’daki Arap Baharı’nın Suriye’de de yaşanması için neler yapılması gerektiği konusunda bilgi aldığı duyuruldu. Obama’nın senatodaki konuşmasından sonra Facebook’ta “The Syrian Revolution 2011” adıyla boy gösteren muhalifler sokaklara çıktılar. Her on dakikada bir sokak eylemleri ve polisin müdahalesi konusunda çektikleri filmleri koydular. Şam Deklarasyonuna imza koyanlara Amerikan yardımı aktığı halde onlar bunu şiddetle ret ettiler. Ancak Wikileaks ile ortaya çıkan belgelerde bu yardım inkâr edilemeyecek sağlamlıkta ortaya çıktı. (1)

 

Cezayir doğumlu Suriye vatandaşı Dr. Ammar Al Quarabi, diş hekimi, Mısır’dan faaliyet yürüten National Organisation of Human Rights’ın (NOHR) başkanlığına Nisan 2011’de getirildi. Antalya’da yapılan toplantının katılımcılarından. Suriye’deki insan hakları ihlallerinin uluslararası kamuoyunun dikkatini çekmesinde ciddi rol oynadı.

 

Londra’da sürgünde yaşayan Suriyelilerin örgütü Adalet ve Kalkınma Hareketi, BARADA televizyonunu 2009 yılında kurdu. 2011 yılında muhalif hareket başladığında ESAD karşıtı yayınla devam etti. Daha sonra Şam’ın ortasından geçen nehrin adına BARADA RIVER adını aldı. Wikileaks belgelerinde ortaya çıkan bir gerçekle söz konusu televizyonun Amerikan yönetiminden her yıl para aldığı ortaya çıktı. Televizyonun yöneticiliğini Malik al ABDEH isimli Suriyeli yapmaktadır.

 

Yine Wikileaks belgelerinde sürgündeki Suriyeli muhaliflerin ABD yönetiminden para yardımı aldıkları bildirilmektedir. ABD dışişlerinin Middle East Partner Initiative adı verilen bir program dahilinde bu yardım yapılmaktadır. Yardımlar Los Angeles kentinde kurulu olan Democracy Council aracılığıyla ulaştırılmaktadır. Democracy Council’in kurucusu eski bir parlamento üyesi ve yatırım danışmanlığı yapan Pricewaterhouse Coopers’ın kurucusu olan James PRINCE’dır. Adı geçen kendisiyle görüşen gazeteciye sadece Suriye’dekilere değil Latin Amerika, Orta Doğu ve Asya’daki istikrarlı bir toplumun temel unsurlarına yardım ettiğini açıklamış. Amerikan dışişlerinin Nisan 2009 tarihli mesajında Democracy Council’e Suriye’deki Sivil Toplumu Güçlendirme Girişimine iletilmek üzere 6,3 milyon dolar verildiği bildirilmektedir.

 

Belgede ayrıca, dışişleri bakanlığı sözcüsü Edgar VASGUEZ’in 2005 yılından beri Suriye’deki programları yürüten Middle East Partnership Initiative’e 7,5 milyon dolar verildiğini açıklamıştır. Şam’dan gönderilen bir mesajda 2005-2010 yılları arasında miktarın çok daha yukarıya çıktığı ve toplam 12 milyon dolara ulaştığı bildirilmektedir. ABD diplomatlar, mesajlarda ısrarla Suriye gizli servisinin paraların kaynağını ortaya çıkarmasından endişe ettikleri tekrarlamaktadırlar. (2)

 

Irak savaşından sonra Lübnan’a yerleşen ve Filistinlilerle yaptıkları evliliklerle bölgede güç haline gelen Selefiler, sömürge döneminin mirası olarak niteledikleri sınırları yapay olarak kabul etmekteler. Lübnan, Suriye, Filistin ve Ürdün ile Türkiye’den Adana ve Hatay’ı içerisine alan BİLAD A-SHAM (Büyük Suriye şeriat devleti) için mücadele ediyorlar. El Kaide ve Abu Musa Al ZARKAWI ile bağlantılılar. (3)

 

Abdel Basset SAYDA, Haziran 2012 ayında İstanbul’da yapılan toplantısından sonra Suriye Ulusal Konsey’inin (SNC) başına getirildi. Kürt asıllı ve Şam Üniversitesinden yetişme felsefe doktoru, daha sonra Libya’da üniversite hocası olarak çalışmış. 1994 yılından sonra İsveç’te sürgün hayatı yaşamaya başlamış. Kendisinden önceki başkan Paris’te yaşayan akademisyen Burhan GHALIOUN’du.

 

İngiltere’de faaliyet gösteren Syrian Observatory for Human Rights isimli muhaliflere ait örgüt, ESAD yönetiminin sivil halka yönelik uygulamalarını dünyaya duyurmasıyla biliniyor.

 

Suriye’de iç savaşın başlamasının üzerinden bir yıl geçmesiyle El Kaide ciddi bir şekilde gündem yarattı. Amerikan iddialarında El Kaide’nin İran’dan gönderdiği militanlarının Suriye’ye ulaşmada Türkiye’yi kullandıkları belirtildi. Karşı koyma faaliyeti çerçevesinde ABD, Muhsin el FADHLI ile yardımcısı Adel Radi Sakr el Vahabi el Harbi, İran’da para topladıklarını ileri sürüp, haklarında bilgi vereceklere 12 milyon dolar ödül vaat etti. (4)

 

Ghassan HITTO, Suriye Müslüman Kardeşler’in (SMK) İngiltere temsilcisi. SMK’in bürosu Londra’nın kuzeyinde Alperton’da faaliyette. Yardımcısı Zheir SALEM. Meraklı gözlerden uzak tutmak üzere öne çıkarılmıyor. Ortadoğu görünümlü ziyaretçiler gece geç saatlere kadar burada kalıyorlar. Din adamı kimliği mühendisliğinden daha ağırlıklı olan Moaz Al-Khatib’in yerine seçimle gelmiş.

 

El Cezire bölgesinin en büyük aşiretlerinden olan Bagara ve Haseki, Dinezor ile Raqqa şehirlerinde nüfusun çoğunluğunu ellerinde bulunduran diğer aşiretler ÖSO’nu destekliyorlar.

 

Kuveytli bir şeyh olan Hajjaj al Ajmi, kendi adını verdiği vakıf aracılığıyla topladığı yüz binlerce doları Suriyeli muhalif güçlere dağıtmakta. Twitter kullanan adı geçenin 250 bin takipçisinin olduğu bildiriliyor. Topladığı paraların bavullar içinde ve nakit olarak Türkiye sınırından muhaliflere verildiği öne sürülüyor. Al Ajmi ile birlikte hareket eden diğer bir Kuveytli Irshid al-Hajri’nin de muhaliflere para yardımında bulunduğu bildiriliyor.

 

Özgür Suriye Ordusu (FSA-ÖSO), Al Nusra (Jubhat Al-Nusra-Al-Nusra Front), Liwa al-Tawhid isimleri en çok duyulan silahlı muhalif gruplar. ÖSO, silah ve militanlarının eğitimli oluşları bakımından en zayıf olanı. Ebu Muhammed el Golani başkanlığındaki El Nusra cephesi el Kaide’nin Suriye’deki silahlı birimi olup İhvan’a mensup Liwa al-Tawhid ile birlikte en güçlü olan muhalif güçler. Bunlardan ayrıca eski Sovyetlerden ve Türkiye’den giden militanların bulundukları Ghuraba al-Sham ile Lübnanlı ve Iraklılardan kurulu Ahrar al-Sham (Şam’ın Özgür İnsanları) isimli gruplar da etkili olmaktadır. (5)

 

Olayların başlamasından hemen sonra Amerika muhalifleri güvenli haberleşme teknikleri, internet kullanımı ve kayıtsız telefon haberleşmesinde eğitim verdi. Batılı hükümet dışı örgütler (HDÖ) vasıtasıyla silahlı olduğu kadar silahsız-sivil ayaklanmanın nasıl gerçekleştirileceği konularında eğitti.

 

Eğitimin ne kadar önemli bir görevi yerine getirdiği zamanla anlaşıldı. Şam yönetiminin gerçekleştirdiği şiddet ve ihlal uygulamalarının izlenmesiyle dünyada muhalifler lehine sempati doğmasında büyük etkisinin olduğu görüldü. Kimyasal saldırının anında belgelendirilerek Suriye dışına ulaştırılması bu sayede oldu. Şam’ın kenar mahallelerinden Zamalka’da faaliyet gösteren Violations Documentation Center sinir gazının kullanılmasından birkaç saat sonra olay yerine girerek kurbanların görüntülerini çekti. Devam eden gazın etkisiyle çekim ekibinden bir kişinin dışında kurtulanın olmadığı belirtiliyor. Razan RAITUONEH’in yönetimindeki merkez yaptığı bu işle dünyayı anında bilgilendirmiş oldu.

 

Muhalifler cephesinden haber ve belgesellerin dış dünyaya ulaştırılmasıyla uğraşan bir çok iletişim merkezinin arasında ANA New Media Association’ın adı sıkça duyulmaktadır. Rami JARRAH’ın liderliğindeki ekip, Suriye dışında oluşturulan Dropbox abonelikleri hesabına yükledikleri görüntülerle Şam’ın uygulamalarını dünyanın gözü önüne getirmektedir. (6)

 

İlk günlerde henüz aralarında örgütlenmemiş olan muhaliflere Nisan 2011 ayından itibaren Suudi istihbaratının Ürdün, Irak ve Lübnan üzerinden kaçak yollarla Suriye’ye gönderdiği silah yardımı başladı. Artık günümüzde iç savaş tank ve kimyasal silah gibi çok daha gelişmiş teknolojiyle yıkım üzerine yapılıyor.

 

Abdül Halim HADDAM, Suudi kralı Abdullah ve suikastle öldürülen Refik HARİRİ’nin bacanağı, Fransa’da yaşıyor.

 

Ali Sadrettin BATANUNİ, Müslüman Kardeşler üyesi, İngiltere’de yaşıyor.

 

Beşar ESAD’ın amcası Rıfat ESAD, Fransa’da.

 

Anas Al ABDAH, Adalet ve Kalkınma Hareketi’nin kurucusu. Sık sık Türkiye’ye geliyor. 26.04.2011’de Antalya’da konuştu.

 

İngiltere’de faaliyette olan Suriye İnsan Hakları’nın başı Valid SAPUR. (7)

 

Dipnotlar

 

(1) The Syrian Problem, http://www.newyorker.com/talk/comment/2011/05/30/110530taco_talk_coll

(2) U.S. Secretly Backed Syrian Opposition Groups, Cables Released By Wikileaks Show, http://www.siasat.com/english/news/us-secretly-backed-syrian-opposition-groups-cables-released-wikileaks-show

(3) Alastair Crooke Unfolding The Syrian Paradox, http://www.atimes.com/atimes/Middle_East/MG15Ak02.html 

(4) El Kaide Türkiye'den Geçiyor, http://www.cumhuriyet.com.tr/?hn=372912 

(5) Jihadists Make Their Presence Felt İn Syria’s Aleppo, http://english.alarabiya.net/articles/2012/12/05/253496.html

(6) The Witnesses By Davıd Kenner http://www.foreignpolicy.com/articles/2013/08/29/youtube_syria?page=0,0

(7) Banu AVAR İşte Suriyeli Muhalif İsimler https://www.facebook.com/BanuAVAR/posts/106589366132133?comment_id=21415&offset=0&total_comments=105